Waterreductie in Kantoorpanden

In Twente neemt de druk op het watersysteem toe. Droge en hete periodes komen vaker voor en de beschikbaarheid van drinkwater staat onder spanning. Tegelijkertijd blijven we groeien als regio. Dat vraagt om bewuster en efficiënter omgaan met water, ook op plekken waar dat minder voor de hand ligt, zoals kantoorpanden.

Tijdens de Watercreathon en de jaarconferentie van De Twentse Golf kwam één vraagstuk onder leiding van IAA Architecten en Heijmans meerdere keren bovendrijven: hoeveel water gebruiken onze kantoorpanden eigenlijk… en hoeveel kunnen we besparen?

Binnen De Twentse Golf is daarom de proeftuin Waterreductie in kantoorpanden gestart. In deze proeftuin werken partners samen aan het verminderen van watergebruik in kantoren, door inzicht, bewustwording en concrete maatregelen.

Doel

Water lijkt misschien geen groot thema in kantoren, maar in Twente staan duizenden panden die dagelijks liters drinkwater gebruiken. Het water wordt gebruikt voor wc’s, schoonmaak, in kantines en natuurlijk voor koffie. En eerlijk? We weten nauwelijks hoeveel precies. Het verbruik blijft grotendeels onbekend, terwijl Vitens intussen aangeeft dat de oneindige beschikbaarheid van schoon drinkwater niet langer altijd vanzelfsprekend is.

Het doel van deze proeftuin is daarom als eerste om goed inzicht te krijgen in het daadwerkelijke watergebruik van kantoren. Vanuit dat inzicht kunnen we aan de slag met het tegengaan van verspilling, bijvoorbeeld door gedragsbeïnvloeding en maatregelen nemen die echt werken. Elk kopje koud geworden koffie, elke kraan die drupt… het maakt uit.

Aanpak

Binnen de proeftuin trekken IAA Architecten, Heijmans en Pioneering gezamenlijk dit vraagstuk en zetten zij de lijnen uit voor de uitvoering. Studenten van Saxion dragen hieraan bij met onderzoek en analyse.

De aanpak richt zich op het realiseren van concrete resultaten. Allereerst wordt het watergebruik van kantoorpanden in Twente inzichtelijk gemaakt: hoeveel water wordt gebruikt, waar het grootste verbruik zit en wat de verschillen zijn tussen typen gebouwen.

Op basis van deze inzichten wordt toegewerkt naar een praktisch stappenplan met maatregelen, inclusief een onderbouwing van kosten en baten en inzicht in de ‘echte’ waterprijs. Daarnaast worden pilotcases ontwikkeld waarin maatregelen daadwerkelijk in de praktijk worden toegepast en getest. Om dit te ondersteunen wordt gewerkt aan een visueel dashboard, waarin normering en monitoring samenkomen en prestaties inzichtelijk worden gemaakt. Tegelijkertijd wordt gebouwd aan een actieve community van kantoorgebruikers die structureel samenwerken aan waterreductie.

Wat maakt deze proeftuin innovatief?

De kracht van deze proeftuin zit in het combineren van data, praktijk en samenwerking.

Watergebruik in kantoren is vaak geen zichtbaar thema, waardoor er beperkt op wordt gestuurd. Door dit inzichtelijk te maken en te koppelen aan concrete normen en oplossingen, ontstaat een nieuwe manier van omgaan met water in de gebouwde omgeving.

Stand van zaken

Afgelopen periode is een studententeam van het Stadslab-project van Hogeschool Saxion aan de slag geweest met een eerste verkenning. Doormiddel van een enquête en bedrijfsbezoeken hebben zij inzichten opgehaald in het waterverbruik van acht kantoorpanden. Op basis van deze data is een eerste opzet gemaakt voor data-analyse en zijn mogelijkheden verkend voor een dashboard om het watergebruik inzichtelijk te maken. Daarnaast hebben ze onderzoek gedaan naar passende maatregelen om waterverspilling te voorkomen.

Deze resultaten vormen een goede basis voor het vervolg. In de volgende fase ligt de focus op het opschalen van de dataset om de validiteit van de inzichten te borgen en verdere stappen te zetten richting normering, dashboards en concrete maatregelen.